ALEX POMBO

Alejandro Pombo Fernández 


17 de Xuño do 2017

https://www.diariodepontevedra.es/articulo/deporte-local-pontevedra/alex-pombo-llega-al-cisne-para-asumir-galones/20170620000000330613.html

Álex Pombo llega al Cisne para asumir galones

El Club Cisne hizo oficial este lunes en el Hotel Galicia Palace el segundo fichaje de cara a la próxima temporada en División de Honor Plata, el extremo derecho Alejandro Pombo, que llega procedente del Frigoríficos del Morrazo Cangas, equipo en el que militó dos años en la Liga Asobal tras un breve paso por el Balonmano Pontevedra.

Pombo se formó en las categorías base de la Sociedad Deportiva Teucro, club con el que llegó a debutar en el primer equipo en División de Honor Plata.

Tal y como adelantó Diario de Pontevedra la pasada semana, el Cisne contactó con él después de que Pombo rechazase la oferta de renovación del Frigoríficos, que incluía una reducción considerable en el salario y no garantizaba la disputa de muchos minutos, principal objetivo del extremo pontevedrés.

Tras hablar con Santiago Picallo, presidente del club blanco, y Jabato, entrenador, Álex Pombo no dudó en aceptar la oferta del Cisne y embarcarse en un proyecto que comienza a tomar forma, aunque todavía hay muchas vacantes e incertidumbre en cómo llenarlas.

Santiago Picallo Presidente del Club Cisne 
”Pombo es un jugador con gran potencial, que nos puede ayudar tanto en el extremo como en el lateral derecho”

Tal y como explicó el presidente cisneísta, Santiago Picallo, “seguimos trabajando para buscar jugadores que se adecúen a nuestro limitado presupuesto y que sean, preferiblemente, de la comarca de Pontevedra o de Galicia, ya que no queremos bajo ningún concepto prometer cosas que luego no podamos cumplir”, destacó Santiago Picallo.

En lo que respecta al fichaje de Álex Pombo, Santiago Picallo comentó que “estamos muy satisfechos de que Pombo se incorpore al club, sabemos que tiene un gran potencial, ya que viene de jugar dos años en el Cangas y ha adquirido una gran experiencia”, a lo que añadió que “tiene un gran potencial y creemos que nos puede ayudar tanto desde el extremo como desde el lateral derecho”.

Para mayor relevancia, Álex Pombo coincidirá en el Cisne con su primo Carlos, lateral derecho, por lo que la ‘conexión Pombo’ será fundamental en ese lado de la pista.

http://www.farodevigo.es/deportes/pontevedra/2017/06/20/alex-pombo-llega-cisne-reforzar/1701885.html

Álex Pombo llega al Cisne para reforzar el lateral y extremo derecho

El pontevedrés jugó las dos últimas temporadas en el Frigoríficos del Morrazo

Juan Martínez Pontevedra 20.06.2017 

Álex Pombo regresa a Pontevedra, pero esta vez lo hace para jugar en el Balonmano Cisne. El jugador pontevedrés fue presentado ayer por el club en el Galicia Palace como uno de los refuerzos más importantes de cara a la próxima temporada que se iniciará el 1 de agosto.

Ante la ausencia de Jabato, el técnico forma parte de una concentración de la Federación Española, fue el presidente Santi Picallo quien hizo un repaso a la carrera deportiva de Álex Pombo. El extremo, que se formó en las categorías inferiores de la SD Teucro en donde estuvo 22 años, llegó a militar en primer equipo de la entidad azul. Posteriormente se fue al Balonmano Pontevedra, en Primera Nacional, y en las dos últimas campaña militó en el Frigoríficos del Morrazo en Asobal.

El dirigente cisneista manifestó que “es el perfil de jugador que deseamos en el club. Es de la cantera, en este caso del Teucro, y es pontevedrés. Para nosotros será un refuerzo importante porque nos va a reforzar los puestos de lateral y extremo derecho. Defensivamente también nos puede aportar mucho”.

Reconoce que “sabemos que tenía otras ofertas, algunas de clubes de afuera y que se decantase por nosotros es para tenerlo en cuenta. Esperamos que se encuentre cómodo en el club, pues allí coincidirá con otros jugadores que también estuvieron con él en las categorías inferiores del Teucro, como por ejemplo su primo Carlos Pombo”. Añade que “David Chapela tuvo que dar un paso atrás, para acabar dando dos adelante, y esperemos que le suceda lo mismo a Álex de cara al futuro”.

Por su parte, el extremo aseguró que “llegó muy ilusionado con el nuevo proyecto que plantea el club para esta temporada. Desde la llegada de Jabato al banquillo, el Cisne se está profesionalizando un poco más y eso es interesante”.

Considera que “creo que es una apuesta deportiva buena en el aspecto personal. Espero tener más minutos y eso te da más continuidad para mejorar en algunas facetas del juego. Espero poder aportarle muchas cosas al equipo y poder hacer una temporada similar a la anterior”.

Álex Pombo tendrá la misión de cubrir el puesto que va a dejar Adrián Menduiña, que regresa al Frigoríficos del Morrazo, y posiblemente también la de Pablo Rey a causa de sus estudios.

Precisamente sobre esas bajas, Santi Picallo recordó que “no es fácil reforzar el equipo ya que no podemos permitirnos el lujo de competir con otros clubes a la hora de realizar los fichajes por la situación económica. Tenemos unas líneas marcadas, que Jabato ya conoce, y no podemos sobrepasarlas”.
Afirma el dirigente cisneista que “necesitamos algún jugador más para la primera línea. La prioridad es fichar un pivot y un extremo. Para afrontar la competición debemos de tener seis jugadores para esas posiciones, pues no podemos arriesgarnos a que una lesión o cualquier otro problema nos deje sin recambios”.
A lo largo de esta semana, el club pontevedrés podría cerrar algunas de las negociaciones que viene manteniendo, pues Jabato sigue buscando en el mercado jugadores que potencien la plantilla”.

http://pontevedraviva.com/deportes/37612/alex-pombo-adrian-menduina-cambio-extremos-entre-cisne-cangas/

14 de Xuño do 2017

http://www.farodevigo.es/deportes/morrazo/2017/06/14/eloy-krook-pombo-nikola-milosevic/1698112.html

HISTORIAL :


Foi na época de estudante de Primaria , aos nove anos cando un grupo de xogadores da Sociedade Deportiva Teucro , xunto cos seus adestradores , fixeron unha de tantas visitas que realizan polos diferentes colexios da nosa cidade , nestas visitas realizan unha serie de probas para ver se nalgúns dos nenos teñen unha serie de requisitos que fan que se fixen neles e así convidalos a adestrar co Club e poder chegar algún día para despuntar no balonmán .

Alex Pombo foi un daqueles nenos en que se fixaron que tiña futuro , no caso da súa elección foi debido a Lete , un dos adestradores que estivo a participar nas probas que someteron a todos os compañeiros de Alex.

Lete vendo as aptitudes de Alex comentoulle que tiña futuro no balonmán e que o Club quería telo nas súas filas para empezar a formarlo como xogador , aínda así Alex non estaba polo labor , non estaba decidido en dar ese paso e a súa contestación á oferta de principio foi que non .

Pero os adestradores que estiveran ese día vendo a Alex non se renderon debido á negativa do pequeno Pombo , pasaron uns días e decidiron chamar á nai de Alex .

A nai ante aquela chamada inesperada sorpréndese de que tiñan tanto interese en que o seu fillo recalase nas filas do Teucro.

Para convencela empézanlle a comentar de que o seu fillo ten moita calidade , que as súas maneiras de facer os exercicios eran do agrado dos adestradores e que ademais era zurdo , que están máis valorados porque podían aproveitar máis del.

A nai de Alex non saía do seu asombro , non tiña nin idea do que lle estaban falando , o seu fillo tiña madeira de xogador de balonmán !

Entón decidiu falar con el , sentaron e comezaron a falar das súas posibilidades , ela tiña clara unha cousa , a última decisión tomaríaa Alex en por si , non ía presionalo para que fose adestrar , por nada do mundo , tería que saír del.

E así foi , Alex decidiu ir uns días para adestrar para tomar contacto no mundo deste deporte e ver que tal o pasaba, se lle gustaba ou non .

Só lle fixo falta un día para comprender que aquel era o seu deporte , era o seu mundo , a cara de felicidade , de alegría e aquel sorriso que lle transmitía á súa nai cando ía recollelo dicíao todo , si mamá , quedo no Teucro !


Así foi como comezou a súa carreira , formándose desde ben pequeno , ano tras ano nas filas do Teucro.

Comezou nos alevíns, tendo ao meu querido Rafa Carballeira como adestrador , pero foi na categoría de infantís onde un adestrador marcoulle máis nos inicios da súa vida deportiva , sen ningunha dúbida ese home foi clave no desenvolvemento deportivo de Alex , estou a falar de Jaime Simón .

Despois en cadetes estivo ás ordes de Chan , e en xuvenís con Moncho Pazos.

Tamén nesa época xogou co seleccionado autonómico , adestrado por José Barreiro.

Foi a súa xeración a que logrou ir á fase de ascenso estando na categoría de Cadete celebrado en Xixón e estando en xuvenís tamén conseguiron participar na fase celebrada en Pontevedra.

E así , aos poucos , Pillo , o adestrador naqueles momentos do primeiro equipo do Teucro quixo ir contando con el e que empezase a xogar na División de Prata .


Ao pouco tempo Pillo foise do Club e non puido seguir formando a Alex como así viña sendo , de todos os xeitos Alex continuaba no equipo e xoga por dúas tempadas na División de Prata do Balonmán español.

Naquelas datas comparte pista con moitos xogadores que marcaron época no noso equipo e a nivel nacional , os Rafa da Silva , Dani Benaches , Toño Fermandez e co gran capitán Carlos García .

Unhas tempadas despois , por motivos de traballo Alex tivo que deixar a práctica do balonmán , pero ao ano seguinte volve máis ilusionado e máis forte ao Balonmán Cangas.


É neste equipo onde segue actualmente , aínda que cunha lesión que lle apartaría durante uns meses , xa está de novo a disposición do seu Club .


http://www.marca.com/2015/06/06/balonmano/1433618788.html

http://prefdv.renr.es/tags/alex-pombo.html?p=2


http://www.farodevigo.es/deportes/morrazo/2015/06/05/frigorificos-ficha-extremo-alex-pombo/1253854.html


http://www.farodevigo.es/tags/alejandro-pombo.html


http://www.mundodeportivo.com/balonmano/20160524/402019288699/pombo-frigorificos-morrazo-regresa-a-una-convocatoria-ocho-meses-despues.html


http://diariodepontevedra.galiciae.com/noticia/447351/alex-pombo-podria-perderse-lo-que-resta-de-temporada




DÍA DAS LETRAS GALEGAS 

O Día das Letras Galegas é unha celebración instituida en 1963 pola Real Academia Galega para homenaxear a aquelas persoas que destacasen pola súa creación literaria en idioma galego ou pola súa defensa da devandita lingua. A data de celebración deste evento, o 17 de maio, débese a que en tal día como ese, en 1863, publicouse en Vigo o primeiro exemplar da obra Cantares galegos, de Rosalía de Castro, que marcaría o inicio do “Rexurdimento” ou renacemento cultural do galego. 
A Asociación de Veciños O CHEDEIRO de Cerponzons colabora coa Concellería de Normalizacion Lingüística nunha serie de obxectivos que teñen como único fin a de incrementar o uso social da nosa lingua .
Podedes escoitar a achega da nosa Asociación hai uns días na emisora de radio Onda Cero

 

LECTURA DO ANO 2016

 

A nosa Asociación de Veciños O Chedeiro estivo presente no acto final da progamación de Maio , mes dá Lingua , organizado pola concellería de Normalizacion Lingüística do Concello de Pontevedra.

Desde O Chedeiro animámosvos a querer , amar e falar a nosa Lingua , un orgullo para todos nós os que vivimos aquí e para todos aqueles que polo Mundo adiante sintesén bendicidos por ser partícipes do idioma dos seus antepasados .

Agradecidos por contar connosco para celebrar este día.​

 

HISTORIAS DOS NOSOS VECIÑOS EMIGRADOS (6)

EMILIANO, O NETO DA MOLETA.

UN NENO DE CERPONZONS , QUE EMIGROU A ARXENTINA .

Marchouse un día chorando

de tanto que a quería.

Unha era a sua vida

a outra,a sua aldeiña.

Marchouse e iba pensando

que algún día volvería.

E volver sí que volveu,

pero xa ali non vivía

A sua casa xa non estaba;

tampouco aquela aldeiña.

Veu e non puido chorar,

porque bágoas xa non tiña,

de tanto chorar, moi lonxe,

ó que ahora non vería.

¡Non había muiños , 

nin nenos polos camiños , 

nin xente que coñocía 

coma a sua familia .

¡E nonas puido chorar,

porque bágoas xa non tiña!


Emiliano Duarte Castro , nace no lugar de Pidre , parroquia de Cerponzons ( Pontevedra ) un 25 de Maio de 1948 .

A súa casa estaba situada a pé da estrada nacional 550 , casi enfronte a que foi a súa casa está  a fonte de Pidre , o lugar é unha das zonas máis privilexiadas da parroquia , situada na vertente do monte que nos separa da parroquia de Berducido e con terreos frutíferos situados á beira do río Rons , muitos destes térreos ali existentes eran daquela da familia de Emiliano.

Emiliano e a súa familia ( de alcume OS DA MOLETA )viviron nunha casa de planta baixa que ben podemos imaxinala como moitas outras que había daquela na parroquia, cuns tres ou catro metros de fachada por outros tantos de fondo , unha lareira , cun pequeno ventanuco que apenas deixaba entrar a luz do sol e ao fondo un lugar bastante escuro habilitado como habitación, pegada á parede dá casa atopábase a cuadra dá vaca , que era a que daba a calefacción que daquela había nas   casas, aparte o lume dá lareira.

CON SU ABUELA MATERNA , SUS PADRES Y SUS TÍOS MATERNOS , DELIA Y MANOLO Y CON SUS PADRES PATERNOS :


Nun dos laterais do muro da casa tiñan un buraco feito que comunicaba coa casa dos veciños , por este buraco comunicábanse , tanto para dar algunha noticia como para pedir nun momento determinado algún produto que nese momento non tiñan ao seu alcance , unha vez o sal , o azucre , un anaco de unto etc.

Coma tantas mulleres da parroquia, a súa avoa Rosa A Moleta ía vender produtos como castañas , ovos , patacas …ás prazas de Pontevedra , lembra de ir con ela , e tamén a comprar a vaca á praza de Barcelos.


Non ten noción de porque lle puxeron de alcume á súa familia A Moleta , quizais o alcume por parte de pai Os  Chuivas fose porque o seu avó sempre andaba dicindo vai chover , vai chover.

Emiliano foise no ano 1958 para Arxentina , mentres tanto ata esa data a súa vida na parroquia foi como a demais nenos , un pouco de colexio e axudar nos labores de casa , aqueles labores agrícolas que tiñan destinadas para os máis pequenos.

Aqueles días de vendima , que ía toda a familia a axudar , aínda lembra perfectamente como a súa nai levaba unha tarteira repleta de xurelitos en escabeche para comer alí na viña con un cacho de pan.

Emiliano ten na entrada da súa casa , debuxado na parede unha árbore xealóxico , alí aparecen os seus avós Casilda e Joaquin , do lugar de Castrado , onde vive a súa curmá , filla de José Fontecoba .

Da súa avoa Casilda lémbraa que se dedicaba a ir con aquela cesta enorme encima da súa cabeza , facía un moído cun trapo e botábase encima esa cesta repleta de peixe que compraba en Pontevedra , desde alí viña vendendo as sardiñas , os xurelos e algún que outro bacallau , por todas as parroquias que situadas pola estrada nacional que leva a Santiago de Compostela , Lerez , Alba e a nosa parroquia de Cerponzons ata o lugar do Castrado .


O seu sacrifico foi enorme , necesitaba criar aos seus doce fillos , ademais co desgraciado de marido que lle tocaba , de profesión feirante cando viña  de volta da feira parábase en Alba , despois de onde estaba situada a taberna do Laparuzas e en dirección ao paso a nivel que había máis abaixo , atopábase nun baixo dunha casa que alí aínda se conserva a taberna de nome Pampero , debido que o dono era de procedencia arxentina.

Alí , no Pampero o avó de Emiliano gastábase todo o seu diñeiro e non levaba nada para a súa casa 

Que exemplo de muller a avoa de Emiliano , toda unha vida traballando e loitando por sacar unha familia adiante , morreu con 92 anos.

Unha das fillas do matrimonio casou con José Fontecoba , tiveran tres fillos , CONSTANTINO , JOSÉ MANUEL e CANDIDO .

AS SUAS AVOAS :



Emiliano vai debullando os seus recordos , da súa nenez coméntame de que ía á escola de Rita ( a escola situada na casa da señora Hermosinda ) .

Emiliano tiña unha tía que era modista é ela era a que o achegaba a este colexio , alí empezou a aprender as súas primeiras letras e números , de paso tamén a probar aquela manteiga que daba no recreo o mestre , lembra perfectamente Emiliano que a manteiga se gardaba nunhas caixas de cartón , con forma redonda , na taberna situada enfronte ao colexio , a que estaba rexentada pola señora Maruja e anos máis tarde polos meus pais .

Móstrame o dedo meñique e vexo unha cicatriz nel , é o recordo da porta de entrada do colexio que quedou para toda a vida.

O COLEXIO DOS NENOS :

AS NENAS NO COLEXIO DE PIDRE :


Naqueles anos os nenos ían a un colexio e as nenas a outro , lembra Emiliano que o de nenas estaba situado á beira da súa casa e o de nenos onde antes comentara , na casa de Rita.

Había uns cuantos nenos máis trastes que outros , entre estes estaban Rogelio Cons , Manuel Segade o de Cecila ( Q.E.P.D. ) Bituco e como non Emiliano.

Aínda se lembra coma se fose onte cando un día prendéronlle lume a un palleiro en casa de Rogelio , a que armaron ese día !

Algúns deles eran uns pouco vagos á hora de facer os deberes , Emiliano encargábase de facerlle os deberes para libralos do castigo.

A TABERNA :


 A avoa de Emiliano era clienta dunha taberna ultramarinos situada en Alba , despois da tenda do Laparuzas , un pouco máis ao fondo , cara á vía do tren , moitas veces tenlle comprado aquel pan de millo cunha banana no medio para que levara á boca o seu netiño pequeno Emiliano , eran tempos duros , con falta de todo , onde escaseaban todo tipo de alimentos , aquela manteiga que servían no colexio era incapaz de tomala , aínda coa necesidade naqueles tempos de botar algo á boca.


Foise para Arxentina coa súa nai á idade de nove anos , o seu pai de nome tamén Emiliano , fixera o servizo militar no Ferrol , tiña intención de seguir a carreira militar , pero unha enfermidade debida a unhas glándulas situadas á altura do pescozo que lle rebentaron estando de servizo non lle permitiron seguir.

EMILIANO , CO SEU PAI E CO SEU TIO , DE FONDO O LUGAR DA RONS :


Despois tívose que poñer a traballar de albanel , o que gañaba non lle daba para comprarse un anaco de pan cun pouco de chourizo , decidiu entón emigrar a Brasil , onde tiña a dous irmáns .

O pai de Emiliano cando chegou a Brasil traballou de albanel , era moi novo cando lle teñen que extirpar un ril , pero aínda así segue traballando, a súa forza de vontade era enorme, foi un galego espectacular, un home sempre alegre , con ganas sempre de cantar e participar en reunións familiares.

Morreu aos 69 anos , unha gran perda , unha gran pena non poder estar connosco , xunto aos teus pais e demais amizades para poder reunirnos e poder celebrar reunións para lembrar os seus tempos e os nosos actuais.


Alí o pai de Emiliano estivo uns anos, pero decidiu un tempo despois irse para a Arxentina , o ambiente en que vivía non lle convencía , quizais debido a que había moita xente de cor e a el non lle inspiraban confianza , había que poñerse na súa situación , un home que saíu de Galicia e o cambio que se atopa nese novo país naqueles anos é brutal , totalmente distinto aos seus hábitos e costumes.

Por iso , que despois de estar uns tres anos en Brasil , decide irse para a Arxentina .

Ao chegar a este novo país é cando reclama á súa muller e os seus fillos , un ano máis tarde sería a súa nai a que acode para xunto eles.

EMILIANO , COS SEUS PAIS E A SÚA IRMÁN:


Aquí quedan as súas terras , onde a avoa de Emiliano era propietaria de gran cantidade de leiras situadas en Pidre , á marxe dereita da estrada en dirección a Santiago .

Fotografia realizada nos terreos dos antepasados de Emiliano , de fronte pódese observar no outro outeiro a Igrexa de San Vicente de Cerponzones


Emiliano cando chega á Arxentina ponse a estudar , son poucos os anos que dedica aos estudos , termina os Estudos Primarios e á idade de trece anos ponse a traballar , eran tempos de botar unha man .


Incorpórase a unha fábrica de televisores , era época do comezo da televisión e a súa dedicación foi tal que estivo practicamente toda a súa vida traballando niso.

A fábrica onde comezou a traballar Emiliano era propiedade de Dumont , unha fábrica de televisores e equipos televisivos.

Os inicios de Emiliano na fábrica de televisores coinciden coa época onde todo o mundo saía a comprar a antena especial para ver unha nova canle , a canle 2 de La Plata.

No ano 1969 instálase a primeira estación para transmisións vía satélite en Balcarce , dando lugar a poder ver a chegada do home á Lúa.

Eran tempos aqueles de series inesquecibles :

Ou Club do Clan, vos Xantares de Mirtha Legrand, As Obras Mestras do Terror con Narciso Ibáñez Menta, Sábados Circulares con Nicolás Mancera , Pepe Biondi, Alberto Migré cos seus telenovelas dá tarde, A porca , por suposto non faltaron as series como Viaxe ao Fondo do Mar , Tato Bores , Bonanza , Ou túnel do tempo , Jim West .


Na súa mocidade atópase cunha bellísima muller , de nome Bety , aquela moza arxentina, de pai árabe e nai alemá , faríase a súa esposa e nai dos seus fillos .


Formaron unha familia onde naceron tres fillos , os cales co paso do tempo déronlles a Bety e a Emiliano catro netos , os seus tesouros .


Emiliano foi un home , como bo galego , moi traballador , non tiña días de descanso , os sábados e domingos aproveitábaos para irse á fábrica de televisores e aprender , non desaproveitaba ningún momento , quería aspirar a máis e ter unha boa posición , para iso sabía que tiña que pasar uns anos de moito sacrificio para sacar á súa familia adiante.

Aínda así tiña tempo para gozar tamén , desde moi novos fanse  socios de dous clubs , situados cerca de donde vivían , e por afinidade e proximidade decidiron facerse socios.

Fanse socios do club Español :

En 1852, co nome da Sala Española de Comercio, constituíuse a primeira asociación que representaba á extensa colectividade española que se atopaba na Arxentina. Ao disolverse en 1857 os seus asociados continuaron reuníndose no que chamaron o Casino Español, constituído o 8 de setembro de 1866, na Rúa Vitoria (actual Hipólito Yrigoyen) e Perú, e logo denominaron en forma definitiva, en 1872, Club Español. 

E tamén do Centro Rexión Leonesa

Fundado o día 2 de xullo de 1916 na capital arxentina, o Centro Rexión Leonesa de Buenos Aires constituíuse como o lugar de reunión de leoneses das tres provincias (algo que indican os seus estatutos) e o núcleo das actividades de salmantinos, zamoranos e leoneses. En 1918 o centro contaba con 154 socios, que en 1920 xa eran 584 e en 1924 chegaban aos 1.079.


Moitas ocasións quixeron nos dous clubs nomealo directivo , pero por falta de tempo nunca quixo , é tal a súa forma de ser que non é capaz de facer unha cousa e que non poida prestarlle o tempo necesaria para poder chegar a bo porto.
Lembra de ir xogar ao Chan do Monte , lembra que antes era todo chairo onde xogaban , non había árbores practicamente .Encantáballe xogar ao fútbol , hoxe en día é seguidor do Boca Júnior , daquel recordo do Chan do Monte , para un neno como él quedoulle gravado.Así é como se vai creando en Emiliano unha necesidade dalgún día ter un campo para él e a súa familia  e con traballo e constancia ao cabo de moitos anos ve lograda a súa ilusión .

A un 600 Km. do lugar da súa residencia , cómprase un terreo , un fermoso terreo de 400 hectáreas , onde existe Serra , porque Buenos Aires é completamente chairo , este lugar é o único que ten Serra .

O lugar coñécese como Sierra de la Ventana é unha localidade situada no partido de Tornquist, ao suroeste da provincia de Buenos Aires, Arxentina. É un dos centros turísticos desa rexión bonaerense.

O Sistema de Ventania, xeograficamente as Serras Austrais do Sur Bonaerense, compóñeno os “cordóns” de Pigüé, Puan, Tres Picos e as estribaciones de Pillahuincó, que se aprecian ben desde a Ruta Nacional 33, logo de pasar por Pigüé e que acompañan (polo nordés) ao viaxeiro cara á cidade de Baía Branca.As serras teñen 195 km de noroeste a suroeste, sendo as máis altas da Provincia de Buenos Aires e pertencen ao Período Terciario.

Alí ten espazo suficiente para ter as súas vacas , os seus porcos , ovellas , galiñas …aproximadamente uns 300 animais en total.

Tamén sementa xirasol , avena , trigo, todo no seu enorme campo rodeado dun río e de moitísimas árbores .


O mellor agasallo para Emiliano é que os seus netos sigan cos seus gustos ,coa sua tradición, co cuidado da finca ,  que sigan coidando esas 120 árbores que recentemente plantaron e que Emiliano lembra emocionado cando lle dixo ao seu neto que tería que pagarlle un diñeiro por axudar na plantación .

A frase con que lle contestou o seu neto quedou gravada para toda a súa vida :

Avó , compartir contigo todo isto é o máis fermoso , non tes que pagarme nada.

Emiliano está namorado de Galicia , un galego organizado , que non pasou nunca fame , pero si moitas necesidades , que fixo a súa prata a base do seu traballo , onde tiveron que pasar corenta anos para poder volver á súa amada terra e revivir os seus recordos de nenez , ao chegar aqueles recordos que tiña de todo o que deixara atrás non tiñan nada que ver co que se atopou , son moitos os lugares que percorre pola súa querida terra e emociónase por cada recuncho galego que acode a visitar , agora cada vez que pode volve ás súas orixes , gústalle a paisaxe dos nosos montes , o mar , as edificacións de pedra , os hórreos …


Pásase horas e horas observando á xente , segue emocionándose ao ver ás mulleres nas faenas do campo , aquelas mulleres con idades avanzadas que lle fai lembrar ás súas avoas Rosa e Casilda , cando facían os traballos do campo , vendo aqueloutras que hai pouco de visita a parroquia de Carril vía como traballaban na recollida da ameixa .

Volve á súa memoria cando neno que lembra tamén ir ao muíño situado no lugar da Balea , á beira do río Rons, ía coa súa avoa desde Pidre , sendo o moi neno recibira a noticia de que unha veciña afogouse nese lugar.

Ás veces tiñan que ir moer a altas horas da madrugada , aqueles camiños de noite de duro inverno , con tormentas , tronos e raios , o vento que facía mover aquelas árbores que acompañan á canle do río Rons ao longo de todo o seu traxecto sementaban ao pequeno Emiliano un medo escénico , lembrando á señora afogada e que detrás daquelas árbores podíalle estar a esperar alguén para Dios saber o que facerlle .


E si , tamén Emiliano lembra de estar na casa da señorita Carmiña e recibir algún ensino do seu parte , os seus recordos son dunha muller con pantalóns , cos ollos pintados , moi extravagante para aquela época , daquela era imaxinable ver na nosa aldea a unha muller así e que por encima fumaba !!!

A SEÑORITA CARMIÑA E RESTOS DA SUA CASA :

Pola época das festas do patrón Emiliano subía coa súa avoa para axudarlle a colocar o posto de rosquillas , tiña sete anos e como neto maior correspondíalle a función de axudar á súa avoa , a avoa adoitaba colocarse á esquerda da subida das escaleiras que van dar á antiga casa dos Caseiros , á dereita colocábase outra señora que vendía caramelos .


Coa súa curta idade Emiliano xa gustaba de gozar dos bailes , e despois de axudar á súa avoa achegábase cara ao palco dos músicos , aquel palco que os homes que compoñían a comisión de festas fixeran con piñeiros e táboas e unhas cantas ramas para cubrilo .

E foi como un dos días de festa xurdiu un flechazo inocente cunha das fillas do Caseiro , unha xoven nena que Emiliano para poder conquistala propúxose unha estratexia.

A pequena era , como antes dixen , filla dos caseiros do cura Don Jesus , o señor Francisco e as señora Dores .

Estes caseiros procedían do pobo de Arzúa .

Tiñan cinco fillos , Concha , Mercedes , María , Pilar e un home bautizado co nome de Vicente en recordo ao patrón da parroquia.

CASA DOS CASEIROS :


Estivera con ela bailando e cando os músicos paraban un momento para descansar fóronse cara ás escaleiras que están situadas na porta lateral da Igrexa , alí sentados empezaron unha charla que Emiliano viu propicia para poder conquistala , díxolle que esperase un momento e foise ao posto dos caramelos , co pillo que era , llas inxenia para que sen darse conta a señora sóubolle ” levar ” un caramelo para a súa ” noiva ” , cousa que lle saíu ben e volveu repetir a pillería de novo para ter el tamén o seu caramelo .

Así foi como se iniciou este idilio , que non durou moito , pois ao pouco tempo Emiliano marchábase moi lonxe e alí quedaba triste e soa o seu primeiro amor infantil chorando á porta da Igrexa.

Quen ía dicir que ao cabo de moitos anos , xa embaraza a súa muller Bety , fai uns corenta anos , nunha visita que realizou Emiliano a Brasil co seu pai para ver aos tíos e curmáns , tiveron que pasar por Uruguai e ao chegar a Montevideo vivía un veciño de Cerponzons , da familia dos jaxes dá Rons , de nome Lino .

Tamén se atopou con outra veciña que viviu no lugar de Tilve , exactamente detrás da Igrexa , en casa dela estiveron convidados a comer e saíu na conversación o nome daquela nena , resulta que vivía coa súa familia xusto enfronte onde eles estaban naquel momento . E Emiliano quixo de novo volver vela , saudáronse e lembraron a historia do seu noivado , a ela fíxolle moita graza aquela anécdota que sucedese fai case corenta anos .

Ao chegar ao destino que tiñan pensado onde se atoparían cos seus parentes levaron unha desagradable noticia , xa non vivían alí , senón nun lugar totalmente oposto onde se atopaban , decidiron tomar rumbo cara ao lugar onde se atopaban vivindo actualmente, por fin atopáronos e por fin puideron reagruparse todos e celebrar o encontro , moitos deles non se levaban e Emiliano foi o artífice que soubo xuntalos de novo .

O mesmo sucedeulle na súa terra natal , tamén o tío Pepe non levaba coa súa irmá que vivía no Castrado , non se querían ver , non sabían o porque estaban enfadados e Emiliano de novo logrou unilos .

Aos poucos , cada vez que viaxaba a Galicia , a ilusión de Emiliano era coñecer a todos os curmáns , foi capaz aos poucos de ir convencéndoos e por fin un ano os xuntos a todos nun restaurante e celebrar unha gran comida familiar , moitos dos seus curmáns felicitábano e dicíanlle que tivo que vir él da Arxentina para poder unir a toda a familia.

Emiliano foi crecendo no seu traballo e aos poucos anos xa tiña o seu propio negocio , tivo épocas boas e outras non tan boas , con ocasións de pasar por momentos moi difíciles cando en varias ocasións trataron de asaltarlles nos seus negocios.

Agora son os seus fillos os que son os que levan o temón da súa empresa , Emiliano traballou o suficiente para que hoxe en día poida vivir sen apuros e poder viaxar coa súa esposa por todas as partes do mundo , viaxaron a Inglaterra , Francia , Austria , Italia , Bélxica, Portugal , Marrocos , Brasil , Chile , Méjico , Cuba , Miami ……agora iranse a Grecia .

A súa maior ilusión cando vai de viaxe é o meterse dentro dá historia dá cidade , o saber a vida dás súas xentes , o sentir dás persoas , de que forma viven e desenvólvense ……

EMILIANO E BETY ACTUALMENTE :

A NAI DE EMILIANO , CARMEN CASTRO , CON 90 AÑOS.

Falleceu o 25 de Xullo do 2017

CARMEN da RONS , Taberneira

CARMEN RECAREY COCHÓN

Filla de Jesus e de Ramona

(24 de Agosto do 1932 /8 de Xuño do 2002 )

Mamá, sigo pensando en ti, sigo estrañándoche

necesítoche, como cando era un neno…

Sei que estás aí, sabes onde estou, onde atoparme

Estás ao meu lado, collendo a miña man, bicándome

abrazándome, protexéndome….

Sigo chorando a túa ausencia, sigo roto por dentro.

Á miña ADORABLE NAI QUE XA NON ESTA CONMIGO :

Todo vai ben menos a túa distancia, eu manteño nos meus pensamentos o calor da túa adorada persoa cando che din o abrazo de despedida. O teu corazón tiña dons especiais que fun descubrindo nos momentos máis importantes da miña vida, sentíame protexido , amado , querido e consentido por ti. Sempre sacabas forzas para darme agarimo, amor, afecto , palabras de alento , de tenrura…..nunca me faltaron.

A ti nai , que sufrías de día e ao descansar de noite soñabas pensando no meu mañá , no meu destino , no que será del, sen dicir nunca nada.

A ti nai , que tantas veces cargáchesme nos teus brazos , sufrindo en carne viva os meus tropezos e alegrándoche dos meus logros , a ti que desde pequeno impregnáchesme de aromas para que sorrise e fose feliz .

A ti nai teño que dicirche , que te amo .Grazas , grazas infinitas por todo o que me deches.

Dezaoito anos xa , nai

Que che fuches do meu lado

En silencio foi a túa partida

Que a sinto día a día.

No teu ventre tivéchesme

No teu colo crieime

Cando me morra , nai

Que me enterren á túa beira !

Que che volto en falta nai !
Que me faltan as miñas raíces !

Que recordo daquela tarde !

Que me fixo romper a alma .

RECORDOS

Os meus recordos sobre a miña nai sempre os teño presente , para min foi unha muller excepcional como nai e como veciña , que mantiña unha relación moi estreita cunha gran maioría de veciños e veciñas da parroquia.

Era unha muller que baixo o meu punto de vista era moi querida polos seus veciños e respetada por todos os seus clientes que durante anos e anos paraban na taberna , tanto nos seus inicios ( na taberna situada enfronte ao colexio que había na casa da señora Hermosinda ) como na Rons.

A taberna de Carmen foi tamén durante muitos anos un ultramarinos , onde aínda recordo coma se fose hoxe , despachábase o aceite a granel , ou como se vendía un cuartillo de viño , uns cordóns para zapatos , ou medio quilo de salvados . A miña nai era a cabeza visible de levar as rendas do negocio , aínda que miña irmá e máis tarde eu botámoslle unha man , ela era a xefa.


Naquela taberna- ultramarinos pasamos parte da nosa vida a miña irmá Carmen e máis eu , os dous fillos que tivo o matrimonio composto por Juan e Carmen .

Porque te fuches , nai ?

Dezaoito anos levo sen ti ,

As raíces da miña vida e do meu sangue

fóronseme contigo, nai

Dezaoito anos que non te abrazo, nai

Dezaoito anos menos me quedan ,

para abrazarche e bicarche, nai

Na terra que ti abonas

algo meu acompáñache .

O teu carón quero estar

cando me chegue o momento

volverei contigo , nai

volverei o teu regazo

a darche o meu abrazo.

Carmen era unha muller que practicamente nunca a verías enfadada , rara a vez que se vise de morros con algún cliente.

Sempre foi unha muller de facer favores se estaba nas súas mans , de axudar no que podía aos máis necesitados , de dar consellos e tratar de poñer paz nas disputas que a veces acontecían cando os homes que por a taberna paraban a tomar a chiquita empezaban a discutir , cousa que sucedía con frecuencia.

Cantos secretos se levaría con ela ? Cantas historias de problemas familiares , en todos os aspectos , sóubose gardar para ela e tratar de interceder e así poder arranxar as cousas entre matrimonios , ou de fillos cos seus pais etc.

Carmen sabia falarlle , trataba de convencer , poñía como referencia á familia , ao respectar ao seu cónxuxe, aos seus fillos …

Eu tiven a ocasión durante anos de ser testemuña diso , e podo asegurar que a miña nai fixo un labor encomiable .

Como non acordarme , por poñer un par de exemplos , daquela veciña que se dedicaba a beber e non facía outra cousa , a de veces que a miña nai animáballe a irse para a súa casa , que alí estaban a lle esperar os seus fillos , que tiña que facerlle a comida , ás veces era a miña nai a que lle daba algo xa preparado para que ao chegar a casa tivesen algo para levar á boca .

E aquel home que cando o vías entrar pola porta xa sabías que esa noite habería balbordo , cantas veces a miña nai deixaba de servirlle , e él insistía e insistía , pero a miña nai sabía ir convencéndoo e aos poucos trataba de que se fose para a súa casa .

Outras veces a cousa non acababa como un quería e terminaba rodando polo chan encerellado con algún veciño co que mantiña algunha pequena liorta , quizais por temas de marcos ou de horarios de auga de servidume.

E alí estaba sempre Carmen , tratando de tranquilizar as cousas , poñendo paz .

Nesta imaxen pódese observar a taberna da RONS :

Miña irmán , Evaristo , Manolo , Lito é máis eu , diante da taberna.

Mentres tanto , eu observaba , aprendía o oficio e escoitaba os consellos dos meus pais , e vía pasar os anos rodeado de moitos veciños , cada un deles ensinábame algo , bo ou malo , a taberna foi para min a Universidade á que nunca chegue a ir , e claro, alí estaba a miña nai para ir indicándome e corrixíndome o que aqueles veciños ensinábanme , alí estaba ela para puntualizar algunhas das cousas que eu oíra e observara e que como neno ás veces non comprendía.

Fun criado entre todos aqueles veciños e veciñas que ao longo da miña vida que pasei na taberna foron pasando por ela , con eles iámonos informándonos daqueles telexornais de branco e negro , entretidos coas películas de Bonanza , coas risas dos Chiripitiflauticos, as pelexas de Urtain ou as vitorias de Angel Nieto.


Carmen podía escribir un libro, foron moitos anos detrás da barra , atendendo desde as seis de mañá , aquel café de pota que ela servía inundaba desde primeiras horas da mañan o cheiro a instancia da taberna , era entrar os clientes e xa estaban pedindo o café recién feito , Carmen nunca quixo poñer cafetera , os seus clientes agradecianllo dicindolle que o seu café era o mellor que eles tomaban por ahí adiante.

Os seus primeiros clientes eran os veciños que traballaban de albañiles , na fábrica de gaseosas ou no serradoiro de Alba ou do Burgo , os cales se desprazaban en bicicleta ou naquelas velosolex.

Tamén eran clientes de primeira hora os camioneiros que viñan coa carga de madeira para Celulosas e Tafisa, ou aqueloutros que viñan cos tanques de aceite , e por suposto os das liñas de autobús , entre eles os de Garrido e A Estradense.

Alí estaba Carmen preparada para servirlle a todos eles o seu café de pota , e de paso , según as preferencias de cada cliente , iba servindo co cafe as copas de sol e sombra , o Ponche Cuesta ou aquelas copas de augardente de herbas ou branca .

Por aquela época xa estabamos instalados na taberna da RONS , recordo que a principios de irnos para este novo emprazamento colocaran de reclamo unha gran copa no exterior da fachada , era unha publicidade do coñac Soberano e víase a moita distancia , daquela , a iluminación pública era practicamente escasa por todo o lugar.

A partir de estar no novo local , Carmen comezou a preparar comidas e ceas , viñan comer os tractoristas , os canteiros …e as ceas normalmente eran para algunha peña que tiñamos na taberna , e moitos anos para as orquestras que viñan polo patrón e o Corpus ás festas da parroquia , hubo unha época que eu tiña polas paredes os póster das orquestas que pasaban por ali .

Carmen era a que levaba todo , axudándolle a miña avoa ao principio e despois a miña irmá mentres non se foi para Barcelona , hasta por levar , era a que sempre daba o grito de auxilio de que na Ponte hubera un accidente , normalmente os accidentes que había eran de noite , a peligrosa curva e a pouco visibilidade daba lugar a elo.

Miña nai , mentras os homes xogaban as cartas ou o dominó sempre aproveitaba para facer algo , ou ben subía a planta darriba, donde tiñamos as habitacions ou andaba a barrer por fora , ela era a que escoitaba o golpe do coche , ou a que miraba que na Ponte faltaballe as barandillas , indicativo de que había un coche no rio.
Tantos anos detrás dunha barra fixeron mella na súa saúde , as súas pernas cheas de varices e as súas mans inchadas eran o reflexo da súa delicada saúde , pero sempre estivo ao pé do cañón , inclusive cando caeu polas escaleiras de casa , uns días no hospital e ao pouco xa estaba de novo á fronte do negocio.

Tamén teño belos recordos sobre a miña infancia coa miña nai e a miña irmá daqueles anos de vacacións que gozamos no Carballiño , e no seu balneario, non se me esquecesen nunca.

Grandes bosques de piñeiros , carballos e tilos rodean ao balneario .

O Balneario está situado no corazón de Galicia , con 195 anos de historia , donde muitas veces foi refuxio e lugar de descanso e inspiración de personaxes ilustres , como a escritora Dona Emilia Pardo Bazán, que o elixiu para escribir a obra O Cisne de Villamorta.

Está situado nunha bela paraxe da comarca do Orcellón , enmarcado polas serras de Martiña , Magdalena e os Montes de Suido e San Mamede.

Recordo que nos anos sesenta era quizáis o máis famoso de todos os que había por Ourense , o que máis mal levaba era a viaxe , naqueles autobuses que a velocidade que alcanzaban como moito sería 60 por hora , engadíndolle a dificultade da estrada, cun continuo traxecto desde Pontevedra cheo de curvas , e ademais daquela era moi estreita comparada á actualidade , moitas veces con problemas de paso ao cruzarse de fronte con algún camión ou autobús , que facía que o noso conductor tivésese que arrimarse o máximo posible á cuneta , onde se apreciaba o precipicio que había debaixo mesmo do teu asento , que medo teño pasado !.

Debido a que a miña nai tiña desde moi nova tivo problemas de saúde , de tipo dixestivo e de reuma , alguén debeu aconsellarlle o realizar unha visita a este balneario , e así foi como durante uns cuantos anos iamos pasar unhas pequenas vacacións e de paso a realizar o que hoxe se coñece como cura hidropínica , que consiste en tomarse un vaso daquela auga sulfurada que ten sabor a ovos chocos .

Fai pouco volvín ao balneario , practicamente está igual que aqueles anos da miña infancia , só falta o reloxo que había na entrada principal , onde ao dar as horas saía un cuco que me embelesaba de tal maneira que podía estar alí esperando outra media hora para que volvese saír para escoitar a súa cucú.


A estancia durante eses anos no balneario e máis tarde a súa viaxe á Arxentina alá polos anos oitenta , foron as vacacións que tivo a miña nai durante toda a súa vida .

Recordo que nuns dos últimos anos de estancia no balneario os meus pais decidiran levar aos meus avós de Campaño , foron uns días inesquecibles con eles , sempre tiven muito cariño os meus avos, os de Campaño eran mui cariñosos conmigo , cada mes durante anos iba a visítalos os sábados pola tarde , muitas conversacions mantiven con eles .

Meus pais na Arxentina pasárono xenial , o meu pai tiña ilusión por ver ás súas irmás e os fillos e fillas delas , e de volverse a atopar con xente coñecida da época que estuvo él emigrado en ese fermoso país , cando chegaron de volta do viaxe a Cerponzons non paraban de comentarme todo o ben que o pasaron naquelas terras.

O demais foi sempre traballar , moitas horas as que pasou detrás dese mostrador , que agora segue aí no mesmo lugar , sen practicamente uso , sen que derramen por el nin unha pinga de viño tinto , seguirá aí por moito tempo , como un recordo , como que se ao chegar a ese lugar tivese a esperanza de ver de novo a Carmen , coa xerra na man , servindo unha cunca e de paso unha tapa daquelas empanadillas de bacallau con pasas , que eran exclusiva dela , polo seu sabor e forma …. tal como as que facía ela non volvín ver unha na vida.

Tamén lembro a época de repartir as roscas de Pascua , os meus pais chegaron a ter polo menos 16 afillados , aqueles días en que viña o panadeiro coas roscas invadía esta vez a taberna co seu cheiro característico e eu apresurábame a levalas a cada casa , era a miña nai a que me dicía como tiña que facer o percorrido e o lugar onde tiña que entregalas.


Unha das cousas que máis lle gustaba á miña nai era cando chegaba o Nadal , recordo que facía un pedido especial ao seu provedor dos produtos de ultramarinos, Victoriano Moldes.

Aqueles turróns duros , que habían que rompelos co martelo, os figos , a champaña, a sidra , e algunha golosa novidade para esa época . Ao chegar a mercadoría , ela indicábame os paquetes de agasallo que tiñamos que preparar , sempre tiña un detalle naquelas épocas cos seus clientes .

Era un agasallo sinxelo , unha botella , uns figos , algún turrón e pouco máis , o envoltorio un papel de xornal, atado con cordel .

Sinxelo , sen adornos , pero con todo o agarimo do mundo cara aos seus veciños e clientes.

Canto che quixemos mamá , canto boto de menos non haberche dito máis veces o que che quería , canto daría por poder abrazarche de novo e dicirche que non che esquezo , que sigo estrañándoche , sempre que chego á Rons manteño no meu recordo cando saías a recibirme co teu sorriso e o teu amor de nai , eso non se esqueze na vida.

Carmen deixounos físicamente o 8 de Xuño do 2002 , pero ela sigue conmigo , no meu corazon.

QUÉROCHE NAI .

Nai miña, aínda estraño,

a túa tenrura e bondade,

a túa beleza e a túa verdade,

e o sacrificio que deches.

A túa paciencia e o amor

aos teus fillos e á vida,

sen que che vises vencida

de tristeza ou de dor.

Nai miña chea de vida,

asi recordarche,

e sempre che mantedrei

aberto ao meu corazon.

ALEGACIONS DE UNHA VECIÑA DE SAN CAETANO O ALCALDE DE ALBA Ano 1855

EXPOSICIÓN DE ROSA RODRÍGUEZ , VECIÑA DO LUGAR DE SAN CAETANO,  CERPONZONES.

Rosa Rodríguez de Cerponzones expone el perjuicio que le ocasiona el nuevo puente de San Caetano.

Rosa Rodríguez diríxese ao señor alcalde do Auintamiento de Alba , era o 30 de Maio do ano de 1855 , daquela Cerponzons pertencía a este Concello.

Fai referencia do dano que lle vai ocasionar o novo emprazamento da ponte de San Caetano e ademais de como varios veciños fan burla dela , unha pobre muller indefensa.


Este e o escrito presentado :


Eiqui tedes o que di o documento :

1855

 Alba. Partido de Pontevedra. Rosa Rodríguez, de Cerponzóns, espone perjuicios que le ocasiona el nuevo puente de San Caetano.

Arquivo da Deputación de Pontevedra. UNIDADE de instalación 17.603/3

Señor alcalde presidente del Auintamiento de Alba.
Mayo, 30 de 1855

Considerando los perjuicios que sufre esta interesada con motivo del nuevo puente. Y respetando las Ordenanzas vigentes, el Señor Director del Partido, informado de las razones que militan, se servirá proponer lo que conceptúe justo teniendo en cuenta la insignificancia del terreno en cuestión para objetos de interés común. 

Juan Rodríguez.

Rosa Rodríguez, pobre, vecina de San Vicente de Cerponzones en este distrito a Usted muy reverentemente expone que con motivo de hacerse la nueva puente en el lugar del San Caetano y quedar este construida de su nuevo plan, retroceden las aguas de un modo tan particular por estar contigua su casa que será a la mayor brevedad arruinada juntamente con el corto terreno que la circunda y causará una multitud de desgracias. Por su autoridad y por la Ilustre corporación del Ayuntamiento fue mandado se reparase de su cuenta, concediendole el pedazo salido pegado a dicha Rosa, haciendo al mismo tiempo la calzada o rampla de que sirbe a la salida de su casa para la carretera, José Viéitez y otros. En la autualidad queriendo egecutar lo acordado por Usted y la Corporación por el procecho del público y su seguridad, trata de conturbar dicho trabajo José Solla Pérez y otros. Supongo no desconocerá Usted que estos sugetos quieren no tan solo burlarse de una pobre, sinó también hacer menos de lo determinado por el Ayuntamiento y así evitar cuestiones y sos de un caracter tan malicioso. Suplico a Usted se sirba mandar que o bien no se le contrube según obra o bien respondan de los daños y perjuicios de que puedan resultar de lo espuesto.

Y en caso se sirban en segunda vez tomar bista de ello quedarán enteramente concebidos es de toda justicia la que reclama, todo con la mayor brevedad posible pues no se puede asegurar el perjuicio que de si puede arrojar el temporal. Es gracia que la suplicanta espera alcanzar de su buena justicia. 

San Vicente de Cerponzones, mayo de 1855.

A ruego de la interesada

Ángel Losada (firma e rúbrica)

Extraído deste documento :


DETALLE DO SELLO DO CONCELLO DE ALBA .


Outra documentación relacionada cos danos ocasionados os veciños , anos 1847/48 , debido as obras da carretera de Coruña a Vigo :